10 soruda Gazze'de neler oluyor?

Gazze Şeridi, son yılların en karanlık günlerini yaşarken, bölgeden gelen haberler sadece bir çatışmanın değil, sistematik bir insani çöküşün yaşandığını kanıtlıyor.

Şehrin dört bir yanından yükselen feryatlar, yıkılan binaların enkazı altında kalan hayaller ve temel yaşam kaynaklarına erişimin bir silah olarak kullanılması, uluslararası hukukun sınırlarını zorlayan bir tablo ortaya koyuyor.

Özellikle suyun tükenmesi ve gıda stoklarının erimesiyle birlikte, Gazze halkı artık sadece bombalarla değil, zamana karşı yarışan bir açlık ve susuzluk kriziyle de baş başa kalmış durumda.

Sahadaki bu ağır gerçeklik, yaşanan dramın boyutlarını ve bölgenin geleceğine dair cevabı en çok merak edilen soruları da beraberinde getiriyor. 1-) Gazze Şeridi’ndeki insani kayıpların boyutu nedir?

Saldırıların başlangıcından bu yana Gazze’de can kaybı on binlerle ifade edilirken, her geçen gün bu sayı daha da trajik bir boyuta ulaşıyor.

Hayatını kaybedenlerin çok büyük bir kısmını savunmasız kadınlar, bebekler ve çocuklar oluştururken, sivil altyapının yerle bir edilmesi binlerce kişinin enkaz altında kalmasına neden oluyor.

Bölgedeki nüfusun neredeyse tamamı en az bir yakınını kaybetmiş durumda ve bu kayıplar sadece fiziksel ölümlerle sınırlı kalmayıp bir halkın geleceğini de yok ediyor.

Kayıt altına alınamayan ölümlerle birlikte gerçek bilançonun açıklanan rakamların çok üzerinde olduğu tahmin ediliyor. 2-) Bölgedeki su kıtlığı hangi seviyeye ulaştı?

Gazze’de şu an yaşanan en büyük sessiz katliam nedeni, hayati öneme sahip olan suya erişimin tamamen kesilmesidir.

İsrail’in ana su hatlarını kapatması ve yakıt yetersizliği nedeniyle deniz suyu arıtma tesislerinin çalışamaz hale gelmesi, kişi başına düşen günlük su miktarını hayatta kalma sınırının yüzde 90 altına indirdi.

İnsanlar susuzluktan dolayı bitkin düşerken, hayvansal kullanım için bile uygun görülmeyen kirli su kaynaklarını tüketmek zorunda kalıyorlar.

Bu durum, özellikle küçük yaştaki çocukların vücut direncinin tamamen kırılmasına ve kitlesel ölümlere davetiye çıkarıyor. 3-) Susuzlukla gelen hijyen krizi neleri tetikliyor?

Suya erişimin imkansızlaşması, kişisel temizlik ve sanitasyon süreçlerini tamamen durdurarak Gazze’yi büyük bir salgın hastalık havuzuna dönüştürdü.

Yerinden edilmiş insanların sığındığı aşırı kalabalık kamplarda sabun, şampuan ve temizlik malzemesi bulunmadığı için hepatit, kolera ve ağır dizanteri vakaları hızla tırmanıyor.

Kanalizasyon sistemlerinin bombalanması sonucu atık suların sokaklara taşması, çevre felaketini insan sağlığı için geri dönülemez bir noktaya taşıdı.

Hijyen eksikliği, özellikle hamile kadınlar ve bağışıklığı zayıf yaşlılar için hastanelerde tedavi edilemeyen enfeksiyon riskleri doğuruyor. 4-) Gıda güvenliği neden tamamen çöktü?

Gazze’ye giren insani yardım tırlarının sistematik olarak kısıtlanması ve sınır kapılarındaki engellemeler, bölgeyi planlı bir açlığın eşiğine getirdi.

Bölgedeki fırınların yakıt yokluğu nedeniyle kapanması ve tarım arazilerinin bombalarla zehirlenmesi sonucu halk, sadece dışarıdan gelecek sınırlı ve düzensiz yardımlara mahrum bırakıldı.

Çocuklarda görülen akut beslenme yetersizliği artık fiziksel gelişim bozukluklarının ötesine geçerek doğrudan ölümlere neden olmaya başladı.

Piyasada temel gıda maddelerinin bulunmaması ve olanların fahiş fiyatlara ulaşması, ekonomik gücü tükenen halkın ağaç yapraklarına kadar her şeyi tüketmeye çalışmasına yol açıyor. 5-) Sağlık sistemi hangi koşullarda hizmet veriyor?

Hastanelerin doğrudan askeri hedef haline gelmesi ve ilaç depolarının tükenmesi sonucu, Gazze’deki sağlık hizmetleri fiilen durma noktasına ulaştı.

Doktorlar, anestezi ve temel cerrahi malzemeler olmadan ameliyat yapmak zorunda kalırken, basit yaralanmaların bile tıbbi yetersizlik nedeniyle kangrene ve ölüme dönüştüğü bir tablo yaşanıyor.

Diyaliz ünitelerinin elektrik kesintileri nedeniyle durması ve kanser ilaçlarının tükenmesi, binlerce hastayı acı verici bir sona mahkûm etmiş durumda.

Hastane bahçelerinin geçici mezarlıklara dönüştüğü bu ortamda, sağlık çalışanları hem kendi can güvenliklerini korumaya çalışıyor hem de imkânsızlıklar içinde mucizeler yaratmaya çabalıyor. 6-) Siviller için güvenli bölge kavramı hala geçerli mi?

Çatışmaların başından beri güvenli bölge olarak ilan edilen güney bölgeleri ve tahliye koridorları, hiçbir zaman gerçek anlamda güvenli bir sığınak olmadı.

Okullar, camiler, kiliseler ve sığınaklar bile hava saldırılarının hedefi haline gelerek binlerce sivilin ölümüne sahne oldu.

İki milyondan fazla insan, ellerinde kalan birkaç parça eşyayla dar bir alanda sürekli yer değiştirerek ölümden kaçmaya çalışıyor ancak Gazze’de gidecek hiçbir güvenli nokta kalmadı.

Bu belirsizlik ve sürekli yer değiştirme hali, halkın üzerinde ağır bir psikolojik yıkım ve çaresizlik hissi yaratıyor. 7-) Çocuklar ve eğitim süreci nasıl etkilendi?

Gazze’deki eğitim sistemi, okulların ya tamamen yıkılması ya da evsiz kalan binlerce aile için barınağa dönüşmesi nedeniyle tamamen çöktü.

Bir nesil, eğitim hakkından mahrum kalırken, çocukların savaşın dehşetine tanık olması telafisi mümkün olmayan ruhsal travmalar doğuruyor.

Oyuncakların yerini mühimmat parçalarının aldığı, oyun alanlarının mezarlığa dönüştüğü bir ortamda çocukluk kavramı anlamını yitirmiş durumda.

Eğitimden kopan yüz binlerce gencin geleceğe dair umutları her geçen gün daha da kararıyor. 8-) Hayvancılık ve ekosistem bu yıkımdan nasıl pay aldı?

Saldırıların yıkıcı etkisi sadece insanlar üzerinde değil, Gazze’nin tüm canlı ekosistemi üzerinde ağır bir tahribat yarattı.

Bölgedeki binlerce çiftlik hayvanı hem bombalamalar hem de sahiplerinin kaçmak zorunda kalması sonucu susuzluktan ve açlıktan telef oldu.

Toprağa karışan kimyasal mühimmat kalıntıları, tarım arazilerinin verimliliğini yıllar boyunca yok edecek bir kirliliğe yol açmış durumda.

Sokaklarda sahipsiz kalan hayvanlar ise bu büyük yıkımın dilsiz tanıkları olarak açlık ve salgın hastalıklarla mücadele ediyor. 9-) Uluslararası toplumun yardımları neden yetersiz kalıyor?

Dünya genelinden toplanan devasa yardım paketleri, İsrail’in uyguladığı katı denetimler ve sınır kapılarındaki bürokratik engeller nedeniyle Gazze sınırında bekletiliyor.

Birleşmiş Milletler ve çeşitli sivil toplum kuruluşlarının ateşkes çağrıları sahadaki askeri operasyonları durdurmaya yetmezken, içeri giren yardımlar ihtiyacın sadece yüzde 10’luk bir kısmını karşılayabiliyor.

Yakıt girişine izin verilmemesi, yardım tırlarının şehir içinde dağıtım yapmasını da imkansız hale getirerek yardımların depolarda çürümesine neden oluyor.

Uluslararası toplumun siyasi bölünmüşlüğü, Gazze halkının gözleri önünde bir insani felaketin yaşanmasına engel olamıyor. 10-) Gazze’yi gelecekte nasıl bir tablo bekliyor?

Krizin bugün sona ermesi durumunda bile Gazze’nin fiziki ve sosyal olarak yeniden inşasının elli yılı aşkın bir zaman alacağı tahmin ediliyor.

Şehrin yer altı su şebekelerinden enerji hatlarına, üniversitelerinden hastanelerine kadar her şeyin enkaz yığınına dönüşmüş olması, devasa bir bütçeyi zorunlu kılıyor.

Ancak en zorlu süreç, yaşanan bu büyük trajedinin toplumsal hafızada bıraktığı derin öfke ve yasın iyileştirilmesi olacaktır.

Gazze’nin geleceği, haritadan silinen mahallelerin yeniden kurulmasından çok, hayatta kalan insanların bu yıkımdan sonra hayatlarını nasıl yeniden inşa edebileceğine bağlı kalacak.

Gazze’de yaşananlar artık sadece askeri raporların veya siyasi manevraların konusu olmanın ötesine geçti.

Sahadaki her bir saniye; temiz bir yudum suyun, güvenli bir uykunun ve en temel insani ihtiyaçların birer hayatta kalma mücadelesine dönüştüğü bir gerçekliği temsil ediyor.

Dünya bu trajediye tanıklık ederken, tarihin bu sayfası Gazze’yi sadece bir bölge adı olarak değil, küresel vicdanın en ağır sınavlarından biri olarak kayda geçiriyor.

Gazze’de ‘Turuncu Hat’ dönemi: İşgal alanı yüzde 64’e yükseldiDünya