Plastik fiyatlarında 'savaş' etkisi: Şirketlerin maliyeti katlandı

İran savaşıyla birlikte küresel enerji piyasalarında yaşanan dalgalanma, yalnızca akaryakıt fiyatlarını değil plastik sektörünü de derinden etkiledi.

Dünyada en yaygın kullanılan plastik türlerinden biri olan polietilenin fiyatı mart ayında son dört yılın en yüksek seviyesine çıktı.

Uzmanlar, yaşanan artışın “tarihi” boyutta olduğunu belirtirken, özellikle ambalaj ve tüketim ürünleri üreten şirketlerin ciddi maliyet baskısıyla karşı karşıya kaldığına dikkat çekiyor.Plastik fiyatları petrolün de üzerine çıktıKimya sektöründe kullanılan temel hammaddelerden biri olan polietilenin fiyatı, İran savaşı sonrası yalnızca petrol fiyatlarındaki yükselişle açıklanamayacak seviyelere ulaştı.

Chemical Market Analytics Polyolefins Americas Başkan Yardımcısı Joel Morales, mevcut tablonun daha önce görülmemiş ölçüde sert olduğunu belirtti.Uzmanlara göre petrol fiyatındaki her 10 dolarlık artış, polietilen maliyetine pound başına yaklaşık 5 sent ek yük getiriyor.

Son beş yıllık verilere göre ise petrolde yüzde 10’luk yükseliş, plastik fiyatlarını ortalama yüzde 3,5 artırıyor.Ancak İran savaşıyla birlikte polietilen fiyatları, petrol fiyatlarının işaret ettiği seviyelerin de üzerine çıktı.

Bunun temel nedeni ise plastik üretiminin büyük ölçüde fosil yakıtlara bağlı olması.Zamlar önce şirketleri vuruyorUzmanlar, artan maliyetlerin tüketiciye yansımasının zaman aldığını ancak üretici şirketlerin bu baskıyı hemen hissettiğini belirtiyor.

Özellikle ambalaj maliyetlerinin yüksek olduğu tüketim ürünleri sektöründe kar marjlarının hızla eridiği ifade ediliyor.Miebach Consulting Industry Engagement and Alliances Başkanı Christine Barnhart, şirketlerin artan maliyetleri kısa sürede müşterilere yansıtamadığını belirterek bunun “karlılık baskısı” oluşturduğunu söyledi.Veriler, geçmiş dönemlerde plastik fiyatlarındaki artışların özellikle oyuncak ve hızlı tüketim ürünleri sektöründeki şirketlerin kâr marjlarını aşağı çektiğini gösteriyor.P&G: 1 milyar dolarlık ek maliyet oluşabilirABD merkezli tüketim devi Procter & Gamble’ın CFO’su Andre Schulten da petrol fiyatlarının 100 dolar seviyesinde kalması halinde şirketin yıllık maliyetlerinin yaklaşık 1 milyar dolar artabileceğini açıkladı.Schulten, üretkenlik önlemleriyle maliyet baskısını azaltmaya çalışacaklarını ancak bunun tamamını telafi etmenin zor olduğunu söyledi.

Şirket açısından plastik maliyetlerindeki artışın, yıllık kâr büyümesini silebilecek ölçüde risk oluşturduğu belirtiliyor.Küçük üreticiler için iflas riski büyüyorUzmanlara göre asıl risk, büyük markalardan çok plastik dönüştürücü olarak faaliyet gösteren küçük ve orta ölçekli şirketlerde ortaya çıkıyor.

Plastik reçineyi ambalaj, şişe ve benzeri ürünlere dönüştüren bu firmaların artan maliyetleri müşterilerine yansıtmakta zorlandığı ifade ediliyor.RapidRatings International CEO’su James Gellert, birçok özel kredi fonunun açıkladığından daha yüksek temerrüt riski bulunduğunu belirtti.

Artan maliyetler nedeniyle çok sayıda şirketin kredi yapılandırmasına gitmek zorunda kaldığı kaydedildi.ABD’li üreticiler savaş ortamından kazanç sağladıÖte yandan savaş ortamı bazı üreticiler için fırsata dönüştü.

Özellikle düşük maliyetli doğal gaz kullanan Kuzey Amerikalı plastik üreticileri Dow ve LyondellBasell’in hisseleri savaş sonrası 52 haftanın zirvesine ulaştı.Uzmanlar, bu şirketlerin ucuz etan gazı sayesinde maliyet avantajı elde ettiğini ve küresel fiyat artışlarından yüksek kâr sağladığını belirtiyor.Petrol beklentisi yükseldiABD ile İran arasındaki barış görüşmelerinin çökmesinin ardından S&P Global analistleri yıl sonu petrol tahminlerini yukarı yönlü revize etti.

Buna göre Brent petrolün yıl boyunca yaklaşık 100 dolar seviyesinde kalması bekleniyor.Uzmanlar, enerji maliyetlerindeki yükseliş sürdükçe plastik fiyatlarının da yüksek seyretmeye devam edeceğini, bunun ise başta ambalaj ve tüketim ürünleri olmak üzere birçok sektörde yeni zam baskısı yaratabileceğini ifade ediyor.