Haber Detayı
Bilim dünyası alarmda: Kritik akıntının çökme ihtimali sanılandan daha yüksek
Yeni bir araştırma özellikle Avrupa ve tropikal bölgelerde kritik rol oynayan AMOC sisteminin bu yüzyıl sonuna kadar ciddi ölçüde zayıflayarak çökebileceğini ortaya koydu.
Bilim insanları, Avrupa'nın havasını yumuşatan, tropikal bölgelerdeki yağış dengesini sağlayan ve dev bir ısı pompası gibi çalışan Atlantik Meridyen Devrilme Sirkülasyonu (AMOC) sisteminin sanılandan çok daha hızlı bir şekilde çökmeye doğru ilerlediğini ortaya koydu.Science Advances dergisinde yayımlanan yeni çalışma, AMOC'taki yavaşlamayı en yüksek gösteren iklim modellerinin gerçeğe daha yakın olduğunu ortaya koydu.MODELLERDEKİ BELİRSİZLİK AZALTILDIBilim insanları geleceğe yönelik iklim tahminlerinde pek çok farklı model kullanıyor.
AMOC gibi karmaşık sistemlerde bu modeller arasında büyük farklılıklar bulunuyordu.
Bazı senaryolar 2100'e kadar ekstra bir yavaşlama öngörmezken bazıları yüzde 65'e varan ciddi zayıflamalara işaret ediyordu.Yeni araştırmada bilim insanları gerçek okyanus gözlemlerini bilgisayar modelleriyle birleştirerek bu belirsizliği önemli ölçüde azalttı.Sonuçlara göre AMOC'un 2100 yılına kadar yüzde 42 ila 58 oranında yavaşlaması bekleniyor.
Araştırmacılar bu oranın sistemin çökmesi için gereken "devrilme noktasına" ulaşmasının neredeyse kaçınılmaz olduğunu gösterdiğini söylüyor.ÇÖKERSE YIKICI ETKİLERİ OLURTropikal bölgelerde ısınan suyu Avrupa ve Arktik'e taşıyıp burada soğuyan devasa bir akıntı sistemi olan AMOC'un çökmesi durumunda tropikal yağış kuşağının yer değiştirmesi, Batı Avrupa'da aşırı soğuk kışlar ve kurak yazlar yaşanması ve Atlantik çevresinde deniz seviyesinin 50-100 santimetre daha yükselmesi bekleniyor.Potsdam İklim Etki Araştırmaları Enstitüsü'nden Prof.
Stefan Rahmstorf, AMOC'un çökmesine yol açabilecek kırılma noktasına bu yüzyılın ortalarında ulaşma ihtimalinin giderek arttığını belirtiyor.YAVAŞLAMASININ NEDENİ ISINAN OKYANUSLARKüresel ısınma nedeniyle Kuzey Kutbu daha hızlı ısınıyor.
Isınan suyun yoğunluğu azalıyor ve dibe batması zorlaşıyor.Ayrıca artan yağışlar yüzeydeki tuzlu suyu seyrelterek yoğunluğu daha da düşürüyor.
Bu da AMOC'un yavaşlamasını hızlandıran bir döngü oluşturuyor.
