ABD'de Çin alarmı: Zaman daralıyor

ABD Ticaret Odası, ülkelerin Çin’in küresel tedarik zincirlerine bağımlılığı artıran ve dünya ekonomisine zarar verdiği belirtilen politikalarına karşı harekete geçmek için “sınırlı” bir zamana sahip olduğunu öne sürdü.Washington merkezli iş dünyası örgütü, Pekin’in imalat, hizmetler ve ileri teknolojilerde devlet müdahalesini daha da güçlendirdiğini belirtti.

Odaya göre Çin, artan ticari bağımlılık ve şirketlerinin küresel ölçekte hızla yayılmasıyla karakterize edilen “yeni bir küresel etki aşamasına” giriyor.Raporda ayrıca Çin’in, ihracat kontrolleri gibi araçları kullanarak küresel tedarik zincirlerindeki konumunu sağlamlaştırdığı ve yabancı ülkelerin tedarik çeşitlendirme stratejilerine karşı koyduğu ifade edildi."DÜNYA HAFİFE ALIYOR"Uyarı, ABD Ticaret Odası için danışmanlık şirketi Rhodium Group tarafından hazırlanan Çin’in yeni sanayi politikalarına ilişkin raporun önsözünde yer aldı.

Oda, dünyanın daha önce Çin’in kritik teknolojilerde kendine yeterliliğini artırmayı hedefleyen Made in China 2025 programı da dahil olmak üzere Pekin’in sanayi politikalarını hafife aldığını vurguladı.Raporda, “Dünyanın bugün karşı karşıya olduğu zorluk bir istihbarat eksikliğinin sonucu değil.

Raporlar yayımlandı.

Uyarılar büyük ekonomilerde hükümetlerin ve şirketlerin üst düzeylerine ulaştı.

Ancak birçok durumda verilen yanıt yetersiz kaldı” değerlendirmesine yer verildi.Rapor, ABD Başkanı Donald Trump’ın Çin Devlet Başkanı Şi Cinping ile iki günlük zirve için bu hafta Pekin’e gitmeye hazırlandığı dönemde yayımlandı.

Liderlerin ekim ayında Güney Kore’deki görüşmesinin hemen ardından ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Financial Times’a yaptığı açıklamada, ABD’nin bir “tarife duvarı” örmesinin ardından Çin ihracatının başka pazarlara yöneleceği konusunda Avrupa ve diğer tarafları uyardığını söylemişti.ÇİN ŞOKU 2.0Rhodium Group’a göre Çin’in sanayi politikası, belirli sektörlere yönelik müdahalelerden “her şeyin sanayi politikası” olarak tanımlanan daha geniş bir yaklaşıma evriliyor.

Raporda, Pekin’in kritik mineraller ve mıknatıslar gibi alanlardaki hâkimiyetini daha geniş bir sanayi ürünleri yelpazesine taşımak istediği belirtildi.

Çin’in hizmet sektörüne de daha fazla odaklandığı kaydedildi.Raporda, sürekli devlet desteği ve zayıf iç talebin Çin’in mal ticareti fazlasında hızlı bir artışa yol açtığı ifade edildi.

Buna göre Çin’in mal ticareti fazlası 2019’dan bu yana ikiye katlanarak 2 trilyon dolara ulaştı.

Bu gelişme, bazı çevrelerce “Çin Şoku 2.0” olarak adlandırılıyor.

Bu süreç, Çin’in düşük maliyetli üretime dayalı ekonomik modelden hızla uzaklaşmasıyla eş zamanlı ilerliyor.Rhodium, Çin’in elektrikli araçlar ve temiz enerji gibi alanlarda daha önce kaydettiği pazar payı artışlarının ardından, kimyasallar, makineler ve endüstriyel ekipman gibi sektörlerde de önemli kazanımlar elde ettiğini belirtti.PENCERE DARALIYORRaporda, “Çin tedarik zincirlerine küresel bağımlılık, giderek artan sayıda kritik üründe derinleşiyor” denildi.

Çin’in düzenlemeler ve ekonomik baskı araçlarıyla kilit tedarik zincirleri üzerindeki kontrolünü güçlendirdiği vurgulanan raporda, “Etkili politika tepkisi için pencere daralıyor” ifadesi kullanıldı.Raporun baş yazarı Camille Boullenois, Financial Times’a yaptığı açıklamada, Çin’in değişen sanayi politikalarının Almanya gibi ülkeler ve diğer gelişmiş sanayi ekonomilerinin ekonomik motorları için “gerçek bir tehdit” oluşturduğunu söyledi.Boullenois, “Çin’in yükselişi; kimyasallar, otomotiv, makine ve robotik gibi ülkelerin hâlâ teknolojik ve sanayi üstünlüğüne sahip olduğu son alanlardan bazılarını geniş ölçüde aşındırıyor” dedi.

Çin’in bu sektörlerde çok hızlı pazar payı kazandığını belirten Boullenois, “Ülkeler şimdi tepki vermezse, sanayi manzarası sadece birkaç yıl içinde çok farklı görünebilir” ifadelerini kullandı.STRATEJİK SEKTÖRLERE ODAKLANDILARRaporda, Çin’in son beş yıllık planında ilk kez biyomanüfaktür, nükleer füzyon enerjisi ve beyin-bilgisayar arayüzleri gibi ileri teknolojilere odaklanıldığına dikkat çekildi.

Bunun, Çin’in sanayi politikasının stratejik sektörlere odaklanmaktan çıkarak tüm sanayi ekosistemini yeniden şekillendirmeye yönelik daha geniş bir çabaya dönüştüğünü gösterdiği belirtildi.Ticaret fazlasındaki artışın, Çin’in üretim değer zincirinde yukarı tırmanmasının ve yüksek teknolojili ürünler ihraç etmesinin yanı sıra ithalatın yerini yerli ürünlerle doldurma başarısını da yansıttığı kaydedildi.Rapora göre Çinli şirketler, Çin dışındaki satış gelirlerine de daha fazla bağımlı hale geliyor.

En büyük 500 Çinli şirketin toplam gelirleri içinde yurt dışı gelirlerinin payı 2024 itibarıyla ortalama yüzde 47’ye ulaştı.

Bu oran, ABD’li şirketlerdeki seviyeye kabaca denk geliyor.TEHDİT CİDDİÇin’de Avrupa Ticaret Odası’nın eski başkanı Jörg Wuttke ise tehdidin özellikle Japonya ve Güney Kore gibi üretim ve ihracat odaklı ekonomiler için ciddi olduğunu söyledi.

Wuttke, Avrupa’nın ise Çin’deki kapasite fazlası ve Euro'nun renminbi karşısındaki güçlü seyriyle beslenen bir ekonomik güçle karşı karşıya olduğunu belirtti.DGA-Albright Stonebridge danışmanlık şirketinde ortak olan Wuttke, “Çinliler bizi nasıl ezip geçeceklerini anlatacak kadar nazikler ama biz bunu duymak istemiyoruz” dedi.

Wuttke, “Bu şekilde devam edemeyiz.

Euro Bölgesi’ndeyseniz çıkmazdasınız” ifadelerini kullandı.